Wymiana rozdzielnicy w bloku – kogo zawiadomić i jak przebiega?

Która rozdzielnica w bloku należy do mieszkania?

W bloku zabezpieczenia są zwykle w dwóch miejscach. W mieszkaniu wisi rozdzielnica, nazywana też tablicą mieszkaniową, z wyłącznikami poszczególnych obwodów: gniazd, oświetlenia, kuchenki. Licznik bywa poza mieszkaniem – w tablicy na klatce schodowej albo w szafce na korytarzu – a przy nim są zabezpieczenia: przedlicznikowe, przed licznikiem, i czasem też zalicznikowe, za nim. Z tablicy z licznikiem do mieszkania biegnie linia zasilająca. Zasady spółdzielni „OSKARD” z Tychów nazywają ją wewnętrzną linią zasilającą lokal, w skrócie wlz.

Wymiana rozdzielnicy w mieszkaniu dotyczy tablicy mieszkaniowej – licznik to inna sprawa. Jeśli Twoim operatorem sieci jest TAURON Dystrybucja, jego strona przypomina: „Liczniki energii elektrycznej zainstalowane u klientów indywidualnych stanowią własność TAURON Dystrybucja.” Gdzie kończy się instalacja operatora, a zaczyna Twoja, określa umowa. Tablica na klatce i linia do mieszkania mogą z kolei należeć do części wspólnych budynku, a operator dodaje, że „na wszelkie prace na częściach wspólnych budynku (w tym na instalacji elektrycznej) wymagana jest zgoda właściciela lub administratora budynku”.

Jeśli chcesz sam wyłączyć prąd w mieszkaniu, na przykład przed wyjazdem, TAURON Dystrybucja radzi zrobić to zabezpieczeniami za licznikiem: „nie wolno wyłączać zasilania na zabezpieczeniach przedlicznikowych”, bo wyłącza się wtedy także licznik.

Kiedy wymiana rozdzielnicy w bloku ma sens?

Wymianę warto rozważyć, gdy:

• w tablicy są jeszcze wkręcane bezpieczniki topikowe, tak zwane korki, i po każdym przepaleniu trzeba wkręcić nową wkładkę,
• nie ma w niej wyłącznika różnicowoprądowego – urządzenia, które odcina prąd, gdy część prądu ucieka poza obwód, na przykład przez ciało człowieka,
• kilka pokoi albo cała kuchnia jest na jednym zabezpieczeniu, które wyłącza się, gdy włączysz kilka urządzeń naraz,
• w remontowanej kuchni ma stanąć płyta indukcyjna albo piekarnik, a w tablicy nie ma miejsca na zabezpieczenia nowych obwodów,
• nikt nie wie, który wyłącznik odpowiada za które pomieszczenie.

Gdy obudowa albo zabezpieczenia nagrzewają się lub czuć przy nich spaleniznę, nie czekaj z tym do remontu – zgłoszenia awarii przyjmujemy od poniedziałku do piątku: usuwanie awarii.

Czy na wymianę rozdzielnicy potrzebna jest zgoda spółdzielni?

Pozwolenia na budowę ani zgłoszenia w urzędzie zwykle nie potrzebujesz: Prawo budowlane zwalnia z nich instalowanie instalacji, z wyłączeniem gazowych, wewnątrz użytkowanego budynku (art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. d). Wyjątki dotyczą zabytków: przy budynku wpisanym do rejestru trzeba pozwolenia na budowę, na obszarze wpisanym do rejestru – zgłoszenia (art. 29 ust. 7 pkt 1 i 2).

Spółdzielnia albo wspólnota ma jednak własne zasady prac w lokalach. Przykład – zasady wykonywania robót budowlanych w lokalach Tyskiej Spółdzielni Mieszkaniowej „OSKARD” (TSM „OSKARD”):

• Bez powiadomienia spółdzielni dopuszczona jest wymiana osprzętu, w tym „aparatów zabezpieczających i wkładek bezpiecznikowych w tablicy elektrycznej w mieszkaniu” (§ 7 pkt 6).
• Wymianę, przebudowę albo remont instalacji w lokalu zgłasza się spółdzielni z zakresem zmian i rodzajem urządzeń dużej mocy, takich jak płyta grzewcza czy piekarnik (§ 8 ust. 3). Prace zaczyna się po pisemnej zgodzie z wytycznymi dla lokalu.
• Linię zasilającą lokal użytkownik może wymienić według tych wytycznych i na własny koszt.
• Więcej mocy i zasilanie trójfazowe wymagają porozumienia ze spółdzielnią, nowych warunków przyłączenia od operatora sieci i projektu technicznego.
• Po pracach robi się pomiary ochrony przeciwporażeniowej z protokołem na druku spółdzielni, a potem zgłasza zakończenie prac do odbioru.

Czy wymiana całej tablicy – z nową obudową i nowymi obwodami – to jeszcze wymiana aparatów, czy już przebudowa instalacji, z tych zasad wprost nie wynika. Zapytaj zarządcę przed pracami, zwłaszcza gdy rozdzielnica ma zmienić miejsce albo dochodzą obwody do nowych urządzeń. W innej spółdzielni i we wspólnocie zasady mogą być inne. Więcej o pracach w lokalach: wymiana instalacji w bloku.

Kiedy trzeba zawiadomić operatora sieci?

Jeśli Twoim operatorem sieci jest TAURON Dystrybucja, zasada brzmi: „Prace przy wewnętrznej instalacji odbiorczej nie wymagają zgłoszenia, jeśli nie zachodzi konieczność dostępu do elementów układu pomiarowego zaplombowanych przez TAURON Dystrybucja.” Zaplombowany może być licznik i zabezpieczenie główne, przedlicznikowe albo zalicznikowe – przed pracami, które wymagają zdjęcia tych plomb, operatora trzeba poinformować.

Czy przy wymianie rozdzielnicy w Twoim mieszkaniu trzeba będzie zdjąć plomby, zależy od tego, jak zasilane jest mieszkanie – czy linię do mieszkania da się wyłączyć bez sięgania do zaplombowanych elementów. Ocenia się to przed pracami, przy tablicy z licznikiem. Gdy plomby trzeba zdjąć – także przy przeniesieniu licznika – postępowanie u tego operatora wygląda tak:

1. Pisemne zgłoszenie zakresu prac. W odpowiedzi operator przysyła „zalecenia techniczne” – jak wykonać prace zgodnie z normami i przepisami.
2. Wniosek o rozplombowanie. Przed terminem prac składa się wniosek o zezwolenie na rozplombowanie układu pomiarowo-rozliczeniowego (wniosek WR).
3. Prace po zgodzie. „Do prac modernizacyjnych można przystąpić po otrzymaniu zgody na rozplombowanie układu pomiarowo-rozliczeniowego (dopuszczenia do pracy) i zaleceń technicznych.” Zgoda określa też termin zakończenia prac.
4. Zgłoszenie po pracach. W terminie ze zgody składa się formularz „Zlecenie wykonania usługi na dodatkowy wniosek odbiorcy” z oświadczeniem o stanie technicznym instalacji. Monter operatora sprawdza prace i zakłada plomby.

Za usługi z zaleceń technicznych operator nalicza opłatę według swojej taryfy – poza przeniesieniem licznika z mieszkania w miejsce ogólnodostępne. Inny operator może mieć inne zasady – sprawdź je w jego dokumentach. Gdy nowe urządzenia wymagają większej mocy, potrzebna jest jeszcze zmiana mocy przyłączeniowej – piszemy o niej przy wymianie instalacji w starym domu.

Jak przebiega wymiana rozdzielnicy w mieszkaniu?

1. Zakres i miejsce. Ustala się, które obwody przechodzą do nowej rozdzielnicy, czy dochodzą nowe – na przykład do płyty indukcyjnej – i gdzie stanie obudowa. Najprościej w miejscu starej, bo tam dochodzą przewody obwodów i linia zasilająca. Większa obudowa podtynkowa może wymagać poszerzenia wnęki, a w bloku z wielkiej płyty to kucie w betonie. W TSM „OSKARD” roboty związane z ingerencją w konstrukcję budynku wymagają osobnej pisemnej zgody (§ 9 pkt 5) – czy dotyczy to poszerzenia wnęki, zapytaj zarządcę.
2. Zgody. Zgoda zarządcy budynku, jeśli jego zasady jej wymagają, a gdy trzeba zdjąć plomby – zgoda operatora sieci.
3. Wyłączenie zasilania. Na czas wymiany mieszkanie jest bez prądu – wcześniej opróżnij zamrażarkę albo zaplanuj wymianę tak, żeby lodówka nie stała długo wyłączona.
4. Montaż i podłączenie. W nowej obudowie montuje się aparaty ustalone w zakresie – wyłączniki nadprądowe i różnicowoprądowe, a jeśli tak ustalono, także ogranicznik przepięć – i podłącza do nich obwody.
5. Opis obwodów. Legenda na drzwiach albo opisy przy aparatach pokazują, który wyłącznik odpowiada za które pomieszczenie albo urządzenie. Rozdzielnicę z ręcznie opisanymi obwodami z jednej z naszych realizacji widać na zdjęciu w nagłówku.
6. Pomiary odbiorcze i protokół. Potem – jeśli zasady budynku albo zgoda operatora tego wymagają – zgłoszenie zakończenia prac.

Czy przy wymianie rozdzielnicy trzeba wymienić przewody?

Nie zawsze. Nowa rozdzielnica może zasilać dotychczasowe obwody, a przewody zostają w ścianach. Czy mogą zostać, pomogą ocenić pomiary elektryczne – między innymi rezystancji izolacji, czyli tego, czy izolacja przewodów jest sprawna.

Norma PN-HD 60364-6 opisuje sprawdzanie odbiorcze – oględziny i próby, których wyniki zapisuje się w protokole – nie tylko w nowych instalacjach: „Sprawdzanie odbiorcze ma miejsce po wykonaniu nowej instalacji lub po zakończeniu uzupełnień lub zmian instalacji istniejących.” Po wymianie rozdzielnicy sprawdza się między innymi impedancję pętli zwarcia – czy przy zwarciu zabezpieczenie wyłączy zasilanie dość szybko – i działanie wyłączników różnicowoprądowych.

Jeśli pomiary wypadną źle albo planujesz remont z nowymi gniazdami i lampami, wymianę rozdzielnicy łączy się z wymianą instalacji elektrycznej. Protokół zachowaj także na później: budynek przechodzi kontrolę co najmniej raz na 5 lat, razem z badaniem instalacji elektrycznej (art. 62 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego). Więcej: przegląd instalacji elektrycznej co 5 lat.

Ile trwa wymiana rozdzielnicy i jak długo nie ma prądu?

Jednej liczby godzin dla każdego mieszkania nie ma. Czas zależy od:

• liczby obwodów i tego, czy dochodzą nowe,
• tego, czy nowa obudowa mieści się we wnęce po starej, czy wnękę trzeba poszerzyć,
• pomiarów po wymianie i poprawek, jeśli pomiary coś wykażą,
• formalności przed pracami: zgody zarządcy, a przy plombach – zaleceń technicznych i zgody operatora z terminem zakończenia prac.

Prąd w mieszkaniu jest wyłączony przez czas montażu i podłączania obwodów. Ile potrwa wymiana w Twoim mieszkaniu, zapytaj nas przy wycenie.

Kiedy wezwać elektryka

Zamów wycenę wymiany rozdzielnicy, gdy w tablicy są jeszcze korki albo nie ma wyłącznika różnicowoprądowego, gdy planujesz remont kuchni z płytą indukcyjną albo piekarnikiem i gdy kupujesz mieszkanie w bloku, a nie wiesz, w jakim stanie jest tablica.

Rozdzielnice montujemy i wymieniamy w domach i w mieszkaniach, także w blokach – w Pszczynie, Oświęcimiu, Tychach i okolicy. Wymianę rozdzielnicy możemy połączyć z wymianą całej instalacji. Opisujemy obwody, a po wymianie robimy pomiary odbiorcze i przekazujemy protokół z wynikami. Mamy uprawnienia elektryczne E i D, a za wykonane prace wystawiamy fakturę VAT. Wycena jest bezpłatna – w formularzu bezpłatnej wyceny opisz mieszkanie i dołącz zdjęcie obecnej rozdzielnicy z otwartymi drzwiczkami, a jeśli masz – protokół z ostatnich pomiarów i wytyczne od zarządcy budynku.